کلیدواژه‌ها = تحلیل مضمون
جامعه شناسی

سنخ‌شناسی انتخاب همسر به شیوه آنلاین در بین افراد دارای تحصیلات دانشگاهی

دوره 24، شماره 2، تابستان 1402، صفحه 123-145

https://doi.org/10.22034/jsi.2024.2001047.1655

ندا علی نژاد، نادر افقی، علی یعقوبی چوبری

چکیده  راحتی و ناشناس بودن در انتخاب همسر به شیوه آنلاین به افراد کمک می‌کند تا بدون اطلاع خانواده و دوستان به یکی از هدف­ های اصلی خود که همان ایجاد رابطه عاشقانه و متعهدانه است، دست یابند.روش شناسی مقاله حاضردر چار چوب استراتژی تحقیق کیفی بر اساس روش تحلیل مضمون داده‌های گرد آوری شده34 نفر از فعالان گروه­های همسریابی آنلاین، طراحی شد. برای این منظور، با تکیه بر نمونه­ گیری هدفمند، مصاحبه صورت گرفته و اشباع نظری بدست آمد. سپس مصاحبه­ ها به شیوه تحلیل مضمون بررسی شدند. مضامین اصلی شناسایی شده، انگیزه (دارای دو زیر مضمون انگیزه بیرونی و انگیزه درونی)، گمنامی (دارای مفاهیم سرگرمی و وقت­ گذرانی، هدف نادرست، بی­ صداقتی، دختران متوقع و بی ­اعتمادی)، فریب (جعل و پنهان­ کاری) بودند. مضمون­ های اشاره شده به ترتیب تداعی­ کننده نظریه‌های اشاعه نوآوری، استفاده و رضایتمندی، نظریه پردازش اطلاعات اجتماعی و پیش فرض حقیقت هستند. براساس گفت­ وگوهای به دست آمده، انتخاب همسر به شیوه آنلاین به دوگروه «گریز از محیط­ های الزام ­آور» و «گریز از محیط­ های انزوابخش» تقسیم شدند. مضامین پژوهش در قالب سه مضمون اصلی انگیزه، گمنامی و فریب قرار گرفتند. نتایج پژوهش نشان دادند که که اگر کژکارکردها و شکاف­ها و خلا‌های فرهنگی درکاربرد همسریابی آنلاین به شیوه الگوهای حل مسئله مورد تحلیل قرار گیرند،مشخص می‌گردد که موفقیت و یا عدم موفقیت همسریابی آنلاین، به کارکرد سایت­­ از سویی و نحوه کاربرد آن­ها توسط کاربران از سوی دیگر، به افراد جامعه وابسته است.

آموزش عالی ایران و محیط‌زیست پایدار از نگاه آگاهان کلیدی

دوره 23، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 57-79

https://doi.org/10.22034/jsi.2023.553686.1576

صادق جهانبخش گنجه، فاطمه جواهری، صادق صالحی

چکیده در ایران مانند سایر جوامع همراهی با فرایند جهانی‌شدن و همچنین روند توسعه کشور، ضریب بهره‌گیری از طبیعت و احتمال آسیب رساندن به آن را شدت بخشیده است. انتظار می‌رود نهاد تعلیم و تربیت و به‌ویژه آموزش عالی در راستای فرهنگ‌سازی برای استفاده بهینه از طبیعت و تحقق محیط‌زیست سالم و پایدار فعالیت کند. به این دلیل متن حاضر بر این هدف متمرکز است که نشان دهد آموزش عالی ایران چگونه به مقوله محیط‌زیست پرداخته است. این مطالعه از حیث نظری بر آراء جان هانیگن و از جهت اسلوب تحقیق بر روش تحلیل مضمون استوار است. مشارکت‌کنندگان در پژوهش شامل ده تن از مدیران وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و همچنین کارگزاران سازمان حفاظت از محیط‌زیست هستند که به‌صورت نمونه‌گیری نظری و هدفمند انتخاب شدند و مورد مصاحبه عمیق قرار گرفتند. در وهله اول پاسخگویان به این واقعیت اشاره داشتند که اگر الگوی هانیگن مبنای داوری باشد وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در مورد پایداری محیط‌زیست فعالیت خاصی انجام نداده است. در مرحله دوم در پاسخ به این پرسش که وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در این زمینه اساساً چه نوع فعالیتی می‌تواند انجام دهد نکته و نظرهایی پیشنهاد شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار مک کیودا تجزیه‌وتحلیل شد. در وهله اول از یافته‌های به‌دست‌آمده 99 کد استخراج شد، سپس با طبقه‌بندی کدها 13 مقوله شامل مداخله برنامه‌ریزی‌شده حاکمیت، توجه به اصل پیوستگی فرهنگی، آمایش سرزمینی، آگاهی ­بخشی و آموزش عمومی، گفتمان سازی در دانشگاه‌ها، تقویت تشکل­های مدنی، اولویت بخشیدن به پژوهش درباره محیط‌زیست پایدار، تدوین برنامه ­های آموزشی محیط‌زیست­ محور، تقویت همکاری بین بخشی در راستای محیط‌زیست پایدار، بهره­ گیری از نقش متخصصان، ظرفیت ­سازی از طریق رسانه­ ها و مدیریت سبز شناسایی و برجسته سازی شد.

برساخت اعتقادی تعدیل‌پذیر (مضمون دینداری دانشجویان شیعه در دانشگاه شیراز) •

دوره 23، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 122-140

https://doi.org/10.22034/jsi.2023.110135.1278

مهدی پرور، مجید موحد

چکیده تحقیق حاضر با نظر به این پرسش به انجام رسیده است که «دینداری نزد دانشجویان شیعه مذهب دانشگاه شیراز چه جایگاهی از نظر مضمونی دارد؟»، استفاده از روش تحلیل مضمون با نمونه‌گیری هدفمند و انجام مصاحبه­های نیم­ساخت­یافته با  12 مرد و 8 زن 18 تا 30 سال، جمع­آوری، تجزیه­ و تحلیل متن­های مصاحبه شفاهی و کتبی نشان­دهنده مفهوم «برساخت اعتقادی تعدیل پذیر» در نگاه دانشجویان است. همچنین، مضمون نهایی با مفاهیمی چون کیفیت نهادینه­سازی ته­مایه­های دینداری، کیفیت گرایش­ به رویه­های راحت­طلبانه مادی، کیفیت تجربیات از مناسبات و رویه­های معرفتی سنتی­-­مدرن، کیفیت مواجهه با قدرت ارزش‌های دین نهادی، کیفیت مواجهه با ابزار و ارزش‌های فرامکانی ناهمخوان با دین نهادی و تأکید بر اعتقادها و باورها، بازتعریف مبانی اعتقادی، دینداری انسان­محور، دینداری خدا­محور و مغالطه دینداری مفهوم پردازی شده است. علاوه بر این، نوآوری این تحقیق در زمینه روش تحقیق است. کشف و به­کارگیری «مدل شبه نظری[1]» و پیشنهاد این سبک از تحلیل مضمون با نام «تحلیل مضمون شبه نظری[2]» یک ابتکار در زمینه­ روش­های تحقیق کیفی است.   [1] Quasi-theory model [2] Quasi-theory of thematic analysis) Q-TTA(