کلیدواژه‌ها = عادت‌وارۀ مشترک نشریه
جامعه شناسی

ترجمه و عادت‌وارۀ مشترک نشریات ادواری: موردپژوهی مجلۀ ادبی بهار

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 10 مهر 1405

https://doi.org/10.22034/jsi.2026.2096634.1851

زینب امیری

چکیده پژوهش حاضر می‌کوشد با رویکردی جامعه‌شناختی‌ به پیوند میان مطالعات نشریات ادواری و مطالعات ترجمه پرداخته و رابطۀ ترجمه و نشریات ادواری را بررسی کند. به بیان دقیق‌تر، صورت‌بندی‌های ترجمانی را در پیوند با ابعاد گوناگون مفهوم «رمزگان نشریاتی» (فیلپاتس، 2013) در مجلۀ بهار (۱۲۸۹-1301 ش.) بررسی کرده تا نقش ترجمه را در شکل دادن به «عادت‌وارۀ مشترک» (بوردیو، 1996) روشن سازد. تحلیل محتوایی بهار نشان داد که ترجمه با بیشترین فراوانی، نقشی بنیادین در شکل‌گیری عادت‌وارۀ مشترک این نشریه داشته است. ترجمه نه‌تنها در قالب‌های گوناگون گفتمانیِ رمزگان نگارشی بهار نمودار است، بلکه در رمزگان مادی (صفحه‌آرائی، صورت مجله)، اقتصادی (استقلال مالی) و اجتماعی (شبکۀ فراملیتی ترجمه و مترجمان) نیز تجسم یافته است. گزینش‌های ترجمه‌ای بهار، در عرصۀ ادبیات، تعلیم و تربیت، زنان، سیاست، و علم خوانندگان ایرانی را با ایده‌ها و تجربه‌های اجتماعی متفاوت آشنا نمود و به گسترش افق‌های فکری آنان یاری رساند.