A qualitative study of the religious taste of the urban lower class

Authors

1 Instructor of social science group , Payame Noor University , Tehran

2 professor in sociology , social science group , payame Noor University , Tehran

Abstract
 
Despite some claims about the death of class, It is still an essential issue in sociological studies of the medium range and especially in determining religious preferences in such a way that religious activists tend to religious styles related and appropriate to their socio-economic situation. In other words, people with different socio-economic situations have different religious tastes. The purpose of the present study is to investigate the religious taste of the urban lower class. This research was conducted with a qualitative approach and grounded theory method. The participants in this research are religious activists from the urban lower class in Shahrekord, who were selected through purposeful criterion-based sampling. The data was collected through semi-structured interviews with eighteen people of this class. In order to analyze the data, open, central ,and selective coding methods were used, and Guba and Lincoln criteria were used to ensure validity and reliability. The findings show eighteen selected categories in the form of a paradigmatic model with a main category (ritualization of religion), causal conditions (collectivism, traditionalism, fatalism ,and being emotional), contextual conditions (ritual-oriented religious socialization), intervention conditions (low social-economic status), strategies (ritual religiosity, emotional religiosity, mediated religiosity, obligatory religiosity, hereditary religiosity ,and fatalistic religiosity) and consequences (religious reductionism, religious formalism, carnivalization of rituals, maddah-oriented, religious embodiment) is organized. The results show that rituals have a prominent, important ,and influential place in the religious taste of the urban lower class ,and it is not possible to determine this place without understanding the logic of popular religion and understanding the logic of rituals in popular religion.

Keywords

Subjects


استراس، آنسلم و جولیت کوربین (1387). اصول و روش تحقیق کیفی. بیوک محمدی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
بابایی، امید، محمد ­جواد زاهدی مازندرانی، امیر ملکی و اعظم خطیبی (1401). سنخ­شناسی دینداری قشرها و طبقات اجتماعی در شهرکرد. فصلنامه اسلام و علوم اجتماعی، شماره27، صص145-164.
برهان، رضا، حسن سرایی و سیف­الله سیف­اللهی (1397). بررسی میزان دینداری سرپرستان خانوار طبقه متوسط شهری (مورد مطالعه شهر تهران). دوفصلنامه دین و ارتباطات، سال بیست و پنجم، شماره 54، صص33-69.
بنی­طالبی دهکردی، احمد (1390). مقدمه‌ای بر شناخت شهرکرد. تهران: نشر آزاد مهر. 
بوردیو، پی­یر (1395). تمایز: نقد اجتماعی قضاوتهای ذوقی. حسن چاوشیان، تهران، نشر ثالث.
بیات، آصف (1401). سیاستهای خیابانی: جنبش تهی­دستان در ایران. سید اسدالله نبوی چاشمی، تهران: شیرازه کتاب ما.
تامسون، کنت و دیگران (1387). دین و ساختار اجتماعی. علی بهرامپور و حسن محدثی، تهران: انتشارات کویر.
تامین، ملوین (1381). جامعه­شناسی قشربندی و نابرابریهای اجتماعی. عبدالحسین نیک گهر، تهران: نشر توتیا.
جلایی­پور، حمیدرضا و خیام عزیزی مهر (1396). تحلیل جامعه­شناختی ارزشهای طبقاتی در ایران. مطالعات جامعه­شناختی (نامه علوم اجتماعی)، دوره24، شماره2، صص319-346.
جواهری، فاطمه (1386). کندوکاوی در آثار قشربندی جامعه: بررسی تاثیر پایگاه اجتماعی –  اقتصادی دانشجویان بر گرایش­ها و رفتار آنان. پژوهشنامه علوم انسانی، شماره53، صص83-116.
حسام مظاهری، محسن (1400). در خدمت و خیانت مناسک. سایت مجله جامعه­شناسی تشیع، http://www.socio-shia.com
رضایی، محمد، آرش حسن پور و شیرین دانشگر (1393). بازنمایی طبقه و مناسبات طبقاتی در سینمای ایران. فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، دوره هفتم، شماره2، صص117-148.
سراج­زاده، حسین (1378). نگرش­ها و رفتارهای دینی نوجوانان تهرانی و دلالت­های آن برای نظریه سکولار شدن. نمایه پژوهش، شماره 9 و 10، صص105-118.
سروش، عبدالکریم (1378). اصناف دین ورزی. کیان، دوره 9، شماره50، صص22-26.
سروش، عبدالکریم، محمد مجتهد شبستری، مصطفی ملکیان و محسن کدیور (1384). سنت و سکولاریسم. تهران: موسسه فرهنگی صراط.
شهرام­نیا، امیر­مسعود، محمد کوراوند و مرضیه فدایی ده­چشمه (1399). نقش­پذیری توده­ها و فرودستان در سه رویداد اجتماعی مهم ایران در قرن بیستم. فصلنامه تخصصی علوم سیاسی، سال 16، شماره50، صص151-171.
صادقی، علیرضا (1397). زندگی روزمره تهی­دستان شهری. تهران: نشر آگاه.
صدری، احمد (1390). جامعه­شناسی روشنفکران ماکس وبر. حسن آبنیکی، تهران: انتشارات کویر.
فراستخواه، مقصود (1386). نمایی از دین ورزیدن طبقات متوسط جدید شهری. برگرفته از: http://farasatkhah.blogsky.com
فراستخواه، مقصود (1400). روش تحقیق کیفی در علوم اجتماعی : با تأکید بر نظریه برپایه (گراندد تئوری GTM). تهران: آگاه.
فیاض، ابراهیم و جبار رحمانی (1385). مناسک عزاداری و گفتمان کربلا در دین­ورزی اقشار فرودست شهری. فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، دوره2، شماره6، صص57-80 .
فینی، جان (1380). نظریه­ای در باب تعهد دینی. افسانه توسلی، نامه پژوهش، شماره20-21، صص253-285.
فیوشت، اینیر و پل رپستا (1400). جامعه­شناسی دین: رویکردهای کلاسیک و معاصر. ترجمه اکبر احمدی، تهران: انتشارات تمدن علمی.
کاشانی، سالار (1393). طبقه متوسط و سینمای ایران. سایت مجله ویستا،
 https://vista.ir/w/a/21/cjqso
 کاظمی، عباس و محمد رضایی (1386). دیالکتیک تمایز و تمایززدایی: پرسه­زنی و زندگی گروه­های فرودست شهری در مراکز خرید تهران. فصلنامه تحقیقات فرهنگی، سال اول، شماره1، صص1-24.
 کرسول، جان (1394). پویش کیفی و طرح پژوهش: انتخاب از میان پنج رویکرد. حسن دانایی­فرد و حسین کاظمی، تهران: انتشارات صفار- اشراقی.
کشاورز، امرلله و جهانگیر جهانگیری (1379). بررسی جامعه­شناختی رابطه بین پایگاه اقتصادی – اجتماعی دانشجویان و نگرشهای دینی آنها. نشریه جامعه­شناسی، دوره 5، شماره2، صص99-115.
لوبون، گوستاو (1369). روانشناسی توده­ها. کیومرث خواجویها، تهران: انتشارات روشنگران.
محمدپور، احمد (1397). ضد روش : زمینه‌های فلسفی و رویه‌های عملی در روش­شناسی کیفی. تهران: نشر لوگوس.
محمدی، محمود (1399). آموزش مطالعات اجتماعی و دانش­آموزان طبقات فرودست اجتماعی. فصلنامه پژوهش در آموزش مطالعات اجتماعی، دوره اول، شماره3، صص78-94.
ملکی، امیر (1375). بررسی رابطه پایگاه اقتصادی – اجتماعی با گرایش­های ارزشی نوجوانان ذکور سال سوم رشته ریاضی فیزیک و تجربی تهران. پایان­نامه کارشناسی ارشد، تهران: دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم انسانی.
مهدوی کنی، محمدسعید (1386). مفهوم سبک زندگی و گستره آن در علوم اجتماعی. فصلنامه تحقیقات فرهنگی، سال اول، شماره اول،صص199-230.
میرزاپوری، جابر (1394). بررسی تاثیر پایگاه اقتصادی - اجتماعی والدین بر دینداری فرزندان. معرفت فرهنگی اجتماعی، سال ششم، شماره22، صص99-113.
وبر، ماکس (1397). جامعه­شناسی دین. محسن ثلاثی، تهران، نشر ثالث.
واخ، یواخیم (1389). جامعه­شناسی دین. ترجمه جمشید آزادگان، تهران: سمت.
وبلن، تورستین (1395). نظریة طبقه تن ­آسا. فرهنگ ارشاد، تهران: نشرنی.
همیلتون، ملکم (1387). جامعه­شناسی دین. محسن ثلاثی، تهران: نشر ثالث.
یزدانی­نسب، محمد (1399). تجربۀ زیستۀ طبقات فرودست در مواجهه با ویروس کرونا. مجله مطالعات اجتماعی ایران، دوره14، شماره2، صص135-160.
 
Bell, W., & Force, M.T. (1957). Religious preference, familism, and the class structure, The Midwest Sociologist, 19(2), 79-86.
Bibby, R., & Merlin B. (1974). Sources of religious involvement, Review of religious research, 15, 9-71.
Collet Sabe, J. (2007). The crisis in religious socialization, Social compass, 54(1), 97-111.
Dittes, J. (1971). Some parallels in the career of church-sect and extrinsic-intrinsic, Scientific study of religion, 10, 375-383.
Eitzen, S., Baca, M., & Smith, K.E. (2017). In conflict and order: Understanding society. Fourteenth edition, Boston: Allyan & Bacan.
Glock, C., & Stark, R. (1965). Religion and society in tension. Chicago: Rand Mc Nally.
Himmelfarb, H. S. (2005), Agents of religious socialization among American Jews ,Sociological quarterly, 20(4), 477-494.
Hoge, D., & polk. D. (1980). A test of theories of protestant church articipation and commitment, Review of religious research, 21, 315-329.
Koehrsen, J. (2018). Religious tastes and styles as markers of class belonging: A bourdieuian perspective on pentecostalism in South America, Sociology, 52(6), 1237-1253.
Lynd, R., & Lynd, H. (1929). Middletown: A study in American culture. Harcourt, Brace and Company, First edition.
Mckinnon, A. (2017). Religion and social class: Theory and method after Bourdieu, Social research online, 22(1), 1-13.
Simmel, G. (1990). The philosophy of money. T. Bottomore and D. Frisby (Doctoral dissertation, ed. D. Frisby. London: Routledge).
Stolz, J. (2009). Explaining religiosity: Towards a unified theoretical model, The British journal of sociology, 60(2), 345-376.