از زیست مشترک تا انقطاع غیرکارکردی: تبیین شرایط علی، زمینه‌ای و مداخله‌گر طلاق در پنج سال اول زندگی در رفسنجان در بستر بحران خشکسالی بر اساس نظریه زمینه‌ای

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی، گروه مطالعات خانواده و روان شناسی، دانشکده حضرت نرجس(س)، دانشگاه ولی عصر(عج) رفسنجان، رفسنجان، ایران.

2 استادیار علوم قرآن و حدیث، گروه قرآن و حدیث، دانشکده حضرت نرجس(س)، دانشگاه ولی عصر(عج) رفسنجان، رفسنجان، ایران .

3 دکترای معماری و شهرسازی، هسته پژوهشی شهرداری رفسنجان، رفسنجان، ایران.

10.22034/jsi.2026.2096900.1852
چکیده
پژوهش حاضر با هدف تحلیل جامعه‌شناختی پدیده طلاق در پنج سال نخست زندگی زناشویی در شهر رفسنجان انجام شد.

این مطالعه با رویکرد کیفی و روش نظریهٔ زمینه‌ای انجام گرفت. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافتهٔ عمیق با ۱۱ زن و مردی که طلاق در پنج سال اول ازدواج را تجربه کرده بودند، گردآوری شد. نمونه‌گیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. سپس داده ها به کمک کدگذاری تحلیل شدند.

مقوله هسته‌ای استخراج‌شده «انقطاع زیست غیرکارکردی» نام گرفت. یافته‌ها شامل سه دسته‌شرایط ارائه شدند: شرایط علّی (تفاوت‌ها و ناسازگاری‌های فرهنگی‐شخصیتی و عدم ایفای نقش همسری)، شرایط زمینه‌ای (مشکلات ارتباطی و تعارضات زوجین و نقش خانواده و شبکه‌های اجتماعی) و شرایط مداخله‌گر (مسائل اقتصادی و وابستگی مالی و بدرفتاری و خشونت).

« انقطاع زیست غیرکارکردی» که به‌عنوان ناکامی در فرایند سازگاری و تثبیت نقش‌های زناشویی در سال‌های نخست زندگی مشترک درک می‌شود، حاصل تعامل سه دسته‌شرایط یادشده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 21 مهر 1405