اجبار و رفتارهای انحرافی: آزمون تجربی نظریة حمایت اجتماعی و اجبار افتراقی

نویسندگان

1 دکترای جامعه شناسی، استادیار دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 کارشناس ارشد جامعه‌شناسی دانشگاه مازندران و مدرس دانشگاه پیام نور

3 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه سیستان و بلوچستان

10.22034/jsi.2019.36917

چکیده

مقدمه: تحقیق حاضر در پی بررسی قابلیت تبیینی نظریة حمایت اجتماعی و اجبار افتراقی در زمینة انحرافات اجتماعی است. 
روش: این پژوهش به‌صورت پیمایشی و با استفاده از توزیع پرسش‌نامه در بین دانشجویان دانشگاه سیستان و بلوچستان انجام یافته است. نمونه‌گیری با روش طبقه‌ای متناسب با حجم انجام گرفته و حجم نمونه 400 نفر بوده است. اعتبار گویه‌های تحقیق با روش اعتبار محتوا و سازه و پایایی تحقیق نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ ارزیابی شده است. 
نتایج: نتایج حاصل از رگرسیون نشان می‌دهد که متغیر اجبار تأثیر مثبت و معنی‌داری بر رفتار انحرافی دارد. اما این ادعا که متغیر حمایت اجتماعی رابطه بین اجبار و رفتار انحرافی را تعدیل می‌دهد، توسط داده‌ها تأیید نمی‌شود. همچنین متغیر اجبار از طریق افزایش همالان بزهکار و تقویت ایده‌پردازی زورگویانه، بر رفتارهای انحرافی تأثیر دارد. 
در حالی­که متغیر اجبار از طریق افزایش خشم و کاهش خودکنترلی، موجب افزایش رفتارهای انحرافی نمی­گردد.

کلیدواژه‌ها


جهانتیغ، حسنعلی؛ میرلطفی، محمودرضا (1397)، بررسی میزان حس تعلق مکانی مهاجران (افاغنه) فرامرزی به کشور مقصد (مطالعة موردی: روستاهای مرزی سیستان XML). مجله پژوهش و برنامه­ریزی روستایی، سال هفتم، شماره 23: 1-16.

حسنی، محمدرضا (1398)، رابطۀ به هم پیوستگی خانوادگی و شرمساری با بزهکاری (مورد مطالعه: دانش آموزان سال سوم دبیرستان شهر تبریز)، فصلنامه جامعه شناسی کاربردی، دوره 30، شماره 2، صص 137-164.

حبیب­پور، کرم؛ صفری شالی، رضا (1388)، راهنمای جامع کاربرد SPSS در تحقیقات پیمایشی(تحلیل داده­های کمّی)، تهران: لویه، متفکران، چاپ دوم.

حسینی، قربان؛ صادقی، رسول؛ قاسمی اردهایی، علی؛ رستمعلی­زاده، ولی­اله (1396). تحولات روند و الگوهای مهاجرت داخلی در استان­های ایران، فصلنامه برنامه­ریزی منطقه­ای، سال 8، شماره 31: 1-18.

دواس، دی، ای (1376)، پیمایش در تحقیقات اجتماعی، ترجمه هوشنگ نائبی، تهران: نشر نی.

دورکیم، امیل (1393)، خودکشی، ترجمه نادر سالارزاده امیری، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی، چاپ سوم.

دورکیم، امیل (1396)، درباره تقسیم کار اجتماعی، ترجمه باقر پرهام، تهران: نشر مرکز.

سراج­زاده، سیدحسین و ایرج فیضی (1386)، عوامل اجتماعی مؤثر بر مصرف تریاک و مشروبات الکلی در بین دانشجویان، نامه علوم اجتماعی، شماره 31،صص 81-102.

سراج­زاده، سیدحسین و مینا بابایی (1386)، نقض هنجارهای فرهنگ رسمی و سنتی و دلالت­های مقاومتی آن: بررسی نمونه­ای از دانشجویان، نامه علوم اجتماعی، شماره 36، صص 178-153.

علیوری­نیا، اکبر (1392)، مطالعه رفتارهای پرخطر دانشجویان از دیدگاه جامعه­شناختی، فصلنامه توسعه اجتماعی، دوره 7، شماره3، صص 123-154.

علیوری­نیا، اکبر و زینب خاکزاد (1392)، تبیین تفاوت­های جنسیتی در رفتارهای انحرافی براساس نظریه فشار عمومی، مجله جامعه­شناسی ایران، دوره 14، شماره 4،صص 130-97.

علیوری­نیا، اکبر؛ یونسی، عرفان (1394)،  تحلیل جامعه­شناختی رفتارهای انحرافی دانشجویان: آزمون تجربی دیدگاه نظری چندگانه، فصلنامه تحلیل اجتماعی نظم و نابرابری اجتماعی، شماره 68، صص 33-97.

علیوری­نیا، اکبر؛ یوسفی، عرفان (1394)، پیش درآمدی بر ساخت، اعتباریابی و رواسازی مقیاس سنجش رفتارهای انحرافی دانشجویان، پژوهش­های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، سال چهارم، شماره پیاپی 9، شماره اول: 45-58.

قره­یتاق، داود سیفی؛ خالقی، ابوالفتح؛ مهدی­پور،محمد (1394)، بررسی جرم­شناختی تأثیر عوامل فردی و خانوادگی بر حجم و ساخت بزهکاری،  فصلنامه پژوهش­های اطلاعاتی و جنایی، سال دهم، شماره چهارم: 9-36.

کلانتری، خلیل (1387)، مدل­سازی معادلات ساختاری در تحقیقات اجتماعی اقتصادی، تهران: فرهنگ صبا، چاپ دوم.

گرب، ادوارد ج. (1394)، نابرابری اجتماعی: دیدگاه­های نظریه­پردازان کلاسیک و معاصر، ترجمه محمد سیاهپوس و احمدرضا غروی­زاد، تهران: نشر معاصر.

Agnew, Robert. (1985). A revised strain theory of delinquency, Social Forces. vol. 64, pp. 151-64.

Agnew, Robert. (1992). Foundation for a general strain theory of crime and delinquency, Criminology. vol. 30, pp. 47-87.

Aliverdinia, Akbar, Pridemore, William Alex. (2009). Women's fatalistic suicide in Iran: a partial test of Durkheim in an Islamic Republic, Violence against Women. vol. 15 (3), pp. 307-320.

Barlow, Hugh. D, Kauzlarich, David. (2010). Explaining crime a primer in criminological theory. Published by Rowman & Littlefield Publishers, Inc.

Baron, Stephen W. (2009). Differential coercion, street youth, and violent crime, Criminology. vol. 47, pp. 239–268.

Brown, Stephen. E, Esbensen, Finn-Aage. Geis, Gilbert. (2010). Criminology: explaining crime and its context. Seventh Edition, Anderson Publishing.

Bruell, Christopher Eugene. (2013). The Relationship of Coercion, Social Support and self-efficacy with Violent Crime. Ph.D Dissertations, Northeastern University.

Chang, Janet. Thao, N. Le. (2005). the Influence of parents, peer delinquency, and school attitudes on academic achievement in Chinese. Cambodian, Laotian or Mien, and Vietnamese Youth. Crime & Delinquency. vol. 51 (2), pp. 238-264

Cheung, Nicole W. T, Cheung, Yuet W. (2008). Self-Control, social factors, and delinquency: a test of the general theory of crime among adolescents in Hong Kong, Youth Adolescence. vol. 37, pp. 412–430.

Cheung, W. Yuet. (2010). Strain, Self-Control, and gender differences in delinquency among Chinese adolescents: extending general strain theory. Sociological Perspectives. vol (53), pp. 321–345.

Clinard, Marshall. B. (2008). Sociology of Deviant Behavior, Thomson Wadsworth, Printed in the United States of America. Thirteenth Edition.

Colvin, Mark. (2000). Crime and coercion: an integrated theory of chronic Criminality. New York: St. Martin's Press.

Colvin, Mark, Cullen, Francis. T, Vander Ven, Thomas. (2002). Coercion, social support, and crime: an emerging theoretical consensus, Criminology. vol. 40, pp. 19-42.

Cretacci, Michael. A. (2008). A general test of self-control theory: has its importance been exaggerated? Criminology therapy and comparative international. J Offender. vol. 52 (5), pp. 538-553.

Cullen, Francis t, Robert Agnew, Pamela Wilcox (2006), Criminological Theory Past to Present, Sixth Edition, roxbury publishing company.

Day, Jacob C., Jonathan R. Brauer. (2015). Coercion and social support behind bars

testing an integrated theory of misconduct and resistance in U.S. Prisons, criminal justice end behavior. vol. 42, No (2), pp. 133–155.

Hay, Carter, Meldrum, Ryan. (2010), Bullying victimization and adolescent self-harm: testing hypotheses from general strain theory, Youth Adolescence, vol. 39, pp. 446–459.

Jones, Shayne, Elizabeth, Cauffman, Piquero, Alex R. (2007). The Influence of parental support among incarcerated adolescent offenders: the moderating effects of self-control. Criminal Justice and Behavior. vol. 34 (2), pp. 229-245.

Kelling, G.C., Coles, M. (1996). Fixing broken windows—restoring order and reducing crime in our communities, New York: Free Press.

Longshore, Douglas, Chang, Eunice, Hsieh, Shih-chao, Messina, Nena. (2004). Self-control and social bonds: a combined control perspective on deviance, Crime and Delinquency. vol. 50 (4), pp. 452-564.

Ngo, Fawn T., Paternoster, Raymond, Cullen, Francis T., Mackenzie, Doris Layton. (2011). Life domains and crime: a test of Agnew's general theory of crime and delinquency, Criminal Justice. vol. (39), pp. 302–311.

Peck, Jennifer H. (2011). General strain theory, race, and delinquency. Degree of M. A, Department of Criminology, University of South Florida.

Ribeaud, Denis, Eisner, Manuel. (2006). the ‘Drug–crime link’ from a self-control perspective: an empirical test in a swiss youth sample, Criminology. vol. 3 (1), pp. 33–67.

Silver, E, Sigfusdottir, I. (2009). Emotional reactions to stress among adolescent boys and girls: an examination of the mediating mechanisms proposed by general strain theory, Youth and Society. vol. 40 (4), pp. 571-590.

Smith, William r, torstensson, Marie, Johansson, Kerstin. (2001). Perceived risk and fear of crime: gender differences in contextual sensitivity, International Review of Victimology. vol. 8, pp.159-181

 Unnever, James D, Colvin, Mark, .Culle, Francis T n. (2004). Crime and coercion: a test of core theoretical propositions,  Research in Crime and Delinquency. vol. 3, pp. 244-268.

Uribe Tinoco, Maria Nicte-ha. (2009). Understanding deviant behaviors through coercion and social support theory. M. A, ETD Collection for University of Texas, El Paso.

Zavala, Egbert, Kurtz, Don. L. (2017). Applying differential coercion and social support theory to intimate partner violence", interpersonal violence. vol. 37(8), pp. 1–26.

Zhang, Lening, Zhang, Sheldon. (2004), "Reintegrative Shaming and Predatory Delinquency",Journal of Research in Crime and Delinquency,vol. 41, pp. 433–453.