نوع مقاله : علمی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جامعه شناسی دانشگاه رازی

2 استادیار جامعه شناسی دانشگاه رازی

3 استادیار جامعه شناسی دانشگاه کردستان

10.22034/jsi.2018.38237

چکیده

هدف از این پژوهش، تحلیل گفتمان ایرانشهری به مثابه گفتمان هویتیِ نوین ایرانیان در کلیت اقتصادی- سیاسی معاصر است. از آن‌جا که صورت‌بندی نوین این گفتمان در آثار جوادطباطبابی ظهور یافته، مفصل­بندی این گفتمان و چراییِ هژمونیک­شدن آن بر مبنای متون نویسنده نام‌برده مورد پرسش قرار می­گیرد. در ادامه مفهوم خلاِ ایجاد شده به وسیله نئولیبرالیسم را واسطه قرار داده و به صورت‌بندی این خلا در گفتمان ایرانشهری بر مبنای روش­شناسی لاکلائو پرداخته­ایم. ایده نظری پژوهش حاضر این است که گفتمان ایرانشهری درصدد تفسیر شکاف برآمده از نئولیبرالیسم به واسطه فلسفه ­سیاسی خاص خود است. بدین­ترتیب با بهره­گیری از مفاهیم رانسیری مولفه­هایی مانند: دیگری تهی از دیگریت، حذف مردم و برساخت ملت، جمعِ تهی افراد و تحمیل اجماع بر اختلاف را در تحلیل فلسفه­سیاسی آن بر شمرده­ایم. براساس مولفه­های فوق چنین استنباط می­شود که گفتمان ایرانشهری و فلسفه­سیاسی آن درصددند با عطف توجه توده­ها به جایی غیر از بحران­های نئولیبرالیسم، سیاست­هویت ایرانی را بنیان نهاده و وضعیت موجود را توجیه کند.

کلیدواژه‌ها

اباذری،یوسف (1387)، یوتوپیا و سیاست، نشریه آیین، شماره 17 و 18.
اسمیت، تونی (1391)، جهانی­سازی: چهار الگو و یک رویکرد، مترجم: فروغ اسدپور، تهران: پژواک.
اشرف، احمد (1395)، هویت ایرانی (از دوران باستان تا پایان پهلوی)، مترجم: حمید احمدی، تهران: نی.
اکبری، محمدعلی (1393)، تبارشناسی هویت جدید ایرانی (عصرقاجاریه و پهلوی اول)، تهران: شرکت اننشارات علمی و فرهنگی.
بحرانی، محمدحسین (1395)، طبقه متوسط و تحولات سیاسی در ایران معاصر، تهران: آگه.
بشیریه، حسین (1394)، دیباچه­ای بر جامعه­شناسی سیاسی ایران (دوره جمهوری اسلامی)، تهران: نگاه معاصر.
جی­دان، رابرت (1393)، نقد اجتماعی پست­مدرنیته: بحران­های هویت، مترجم: صالح نجفی، تهران: پردیس دانش.
خسروی، کمال (1396)، "تاریخ اشباح و ولایت ایرانشهری"، منتشر شده در سایت نقد اقتصاد سیاسی.
خسروی، کمال (1396)، "تندیس موبد زنده فرهمند"، منتشر شده در سایت نقد اقتصاد سیاسی.
رانسیر، ژاک (1391)،" شب­های پرولتاریا"، مترجم: صالح نجفی، انتشارات فنگ.
رانسیر، ژاک (1392)، ده تز در باب سیاست، مترجم: امید مهرگان، تهران: رخدادنو.
رانسیر، ژاک (1393)، سیاست­ورزی زیبایی­شناسی، مترجم: فتاح محمدی، تهران: نشر هزاره­سوم.
رانسیر، ژاک (1394)، مردم برابر با توده­ای خشن و جاهل نیست، مترجم: مراد فرهادپور، منتشر شده در سایت تز­یازدهم.
رانسیر، ژاک (1394)، عدم­توافق، مترجم: رضا اسکندری، تهران: گهرشید.
روزخوش، مهدی و نصیری، قادر (1393)، تأملی انتقادی در باب نظریه انحطاطایران و راه­برون­رفت از آن، فصلنامه راهبرد، سال بیست و سوم، شماره 71 ، تابستان 93.
سوسور، فردینان (1395) دوره زبان­شناسی عمومی، مترجم: کورش صفوی، تهران: هرمس.
سوئیزی، پل و امین، سمیر (1383)، جهانی­شدن با کدام هدف، مترجم: ناصر زرافشان،‌ تهران: آگه.
سینزوود، آلن­میک (1388)، امپراطوری سرمایه، مترجم: حسن مرتضوی، تهران: نیکا.
صداقت، پرویز (1396)، "نسبت دولت دوازدهم با نئولیبرالیسم"، گفتگو با روزنامه تعادل.
طباطبایی، جواد (1368)، مفهوم عدالت در اندیشه­اجتماعی ابن خلدون، نشریه معارف، دوره ششم، شماره­های 1و2 فروردین.
طباطبایی، جواد (1382)، امنیت ملی، جلد دومِ مجموعه مقالات سیاست­ها و مدیریت برنامه­های رشد و توسعه در ایران: سیاست­های توسعه سیاسی.
طباطبایی، جواد (1382)، فرهنگ و توسعه، جلد چهارمِ مجموعه مقالات سیاست­ها و مدیریت
برنامه­های رشد و توسعه در ایران: توسعه فرهنگی.
طباطبایی، جواد (1382)، بدون سنت نمی­توان اندیشید، نشریه بازتاب اندیشه، شماره 4.
طباطبایی، جواد (1393)، مانیفستی برای ایران، نشریه مهرنامه، سال پنجم، شماره 35، اردیبهشت 93.
طباطبایی، جواد (1395)، غیبت ملیت ایرانی در روشنفکری ایران، فصلنامه سیاست­نامه، سال یکم، شماره 2 و3، فروردین و اردیبهشت 95.
طباطبایی، جواد (1395)، از میهن باید دفاع کرد به ننگ یا به نام، نشریه مهرنامه، سال هفتم، شماره 50، دی ماه 95.
طباطبایی، جواد (1395)، زبان ملی و آموزش زبان­های محلی، فصلنامه ایرانشهر امروز، شماره3.
طباطبایی، جواد (1396)، جهل جامعه­شناسانه: درباره بی­ریطی نظریات فاشیسم،ناسیونالیسم و ایرانشهری، فصلنامه سیاست­نامه، شماره 7، شهریور 96.
طباطبایی، جواد (1396)، "چند تز درباره ایران و مردمش"، منتشر شده در کافه لیبرال.
طباطبایی، جواد (1396)، "نخسیتن نشت از رشته نشست­های اندیشه ایرانشهری"، متن سخنرانی در مشهد موسسه
آموزش عالی اقبال لاهوری، تیر ماه 1396.
طباطبایی، جواد (1396الف)، "سخنرانی در بیست و چهارمین نشست از سلسله نشست‌های ایرانشهری"، خانه گفتمان شهر و معماری، سه شنبه ۱۱ مهر.
طباطبایی، جواد (1396ب)، "کجا ایستاده­ایم"، منتشر شده درکافه لیبرال.
طباطبایی، جواد (1396ج)، "جایگاه ایران در علوم سیاسی امروز و آینده"، منتشر شده در سایت کافه لیبرال.
فرهادپور، مراد (1395)، "شاهنامه و اسطوره­زدایی"، روزنامه شرق، سال پانزدهم، شماره 2824.
فکوهی، ناصر (1396)، "نئولیبرابیسم نسخه­ای برای اقتصاد ایران ندارد"، خبرگذاری مهر، 12تیر 1396.
فیلهو، سعد و جانستون، دبورا (1394)، نئولیبرالیسم (خوانش انتقادی)، مترجم: حسینی و دیگران، آبادان: پرسش.
کونل، راین­هارد (1358)، فاشیسم: مفر جامعه سرمایه­داری از بحران، مترجم: منوچهرفکری­ارشاد، تهران: توس.
لاکلائو، ارنستو (1393)، هژمونی و استراتژی سوسیالیتی: به سوی سیاست دموکراتیک رادیکال، مترجم: محمد رضایی، تهران: ثالث.
هاروی، دیوید (1386)، نئولیبرالیسم (تاریخ مختصر)، مترجم: محمود عبدالله زاده، تهران: اختران.
هاروی، دیوید (1393)، وضعیت پسامدرنیته: تحقیق در خاستگاه­های تحول فرهنگی، مترجم: عارف اقوامی مقدم، تهران: پژواک.
وکیلی، شروین (1395)، مبدع سیاست ایرانشهری،  نشریه مهرنامه، سال هفتم، شماره 50.
Anani, Khalil (2014) The rise of the Arab right wing, Published in: middleeastmonitor.
Broumas, Antonis (2016) Neoliberal Europe and the far right: two sides of the same coin, roarmagazin.
Chilton, paul (2004) Analysing Political Discourse-Theory and practice, london: Routledge.
Davidson, neil and saull, Richard (2017) Neoliberalism and the Far-Right: A Contradictory Embrace, Critical Sociology 2017, Vol. 43(4-5) 707–724.
Fenner, angelica and Weitz, eric (2004) Fascism and Neofascism: Critical Writings on the Radical Right in Europe, First published in 2004 by PALGRAVE MACMILLAN.
Howarth, david (2000) Discourse Theory and Political Analysis- Identities, Hegemonies and Social Change, Manchester University Press.
Howarth, David (2015) ERNESTO LACLAU-Post-Marxism, populism and critique, london: Routledge.
Saull, Richard (2015) Capitalism, crisis and the far-right in the neoliberal era,Queen Mary, University of London.
Muis, Jasper (2017) Causes and consequences of the rise of populist radical right parties and movements in Europe, published by international sociological association.